Bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay

 

a. Khái niệm

Khoản 5 điều 2 nghị định 178/1999/NĐ-CP thì “bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay là việc khách hàng vay dùng tài sản hình thành từ vốn vay để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho chính khoản vay đó đối vơi TCTD”.

Theo khái niệm trên, tại thời điểm ký hợp đồng tín dụng tài sản bảo đảm chưa hình thành hay hợp đồng bảo đảm chỉ được ký khi tài sản đã hình thành. Vì trong thời gian tài sản bảo đảm chưa hình thành tính rủi ro cho hoạt động tín dụng là rất cao. Do vậy Nghị định 85/2002/NĐ-CP quy định viêc bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay được áp dụng trong các trường hợp:

– Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết định giao cho TCTD cho vay đối với khách hàng vay và đối tượng cho vay trong một số trường hợp cụ thể.

– TCTD xem xét, quyết định việc bảo đảm tiền vay nếu khách hàng vay và tài sản hình thành từ vốn vay đáp ứng đủ các điều kiện quy định của pháp luật.

b. Đối tượng của quan hệ bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay :

Trong quan hệ bảo đảm tiền vay bằng phương thức này, đối tượng của quan hệ chính là tài sản hình thành từ vốn vay. Khoản 4 điều 2 nghị định 178/1999/NĐ-CP định nghĩa “tài sản hình thành từ vốn vay là tài sản của khách hàng vay mà giá trị tài sản được tạo nên bởi một phần hoặc toàn bộ khoản vay của TCTD”.

* Điều kiện đối với tài sản hình thành từ vốn vay được quy định tại khoản 17 điều 1 Nghị định 85/2002/NĐ-CP:

– Tài sản hình thành từ vốn vay dùng làm bảo đảm tiền vay phải xác định được quyền sở hữu hoặc quyền quản lý, sử dụng; xác định được giá trị, số lượng và được phép giao dịch. Đối với tài sản hình thành từ vốn vay là vật tư hàng hóa, thì ngoài việc có đủ các điều kiện này, TCTD phải có khả năng quản lý, giám sát tài sản bảo đảm.

– Đối với tài sản mà pháp luật có quy định phải mua bảo hiểm thì khách hàng vay phải cam kết mua bảo hiểm trong suất thời hạn vay vốn khi tài sản đã được hình thành đưa vào sử dụng.

c. Chủ thể trong quan hệ bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay

Theo định nghĩa trên, hợp đồng bảo đảm tiền vay trong trường hợp này chỉ ký kết khi hợp đồng tín dụng đã hoàn tất, do vậy chủ thể trong hợp đồng bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay chính là chủ thể của hợp đồng tín dụng trước đó, bao gồm:

– Bên nhận tài sản bảo đảm hay bên cho vay chính là TCTD.

– Bên giao tài sản bảo đảm hay khách hàng vay là cá nhân, tổ chức có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

* Điều kiện đối khách hàng vay (khoản 17 điều 1 nghị định 85/2002/NĐ-CP).

– Có khả năng tài chính để thực hiện nghĩa vụ trả nợ.

– Có dự án đầu tư, phương án sản xuất kinh doanh, dịch vụ khả thi và có hiệu quả.

– Có mức vốn tự có tham gia vào dự án đầu tư hoặc phương án sản xuất kinh doanh, đời sống và giá trị tài sản bảo đảm tiền vay bằng các biện pháp cầm cố, thế chấp tối thiểu bằng 15% vốn đầu tư của dự án.

d. Nội dung của quan hệ bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay

Bảo đảm bằng tài sản hình thành từ vốn vay chính là môt biện pháp bảo đảm mà TCTD áp dụng trong hoạt động ngân hàng ở một số trường hợp cụ thể. Theo đó khách hàng vay vốn dùng tài sản hình thành từ vốn vay để bảo đảm cho nghĩa vụ trả nợ cho TCTD, trên cơ sở cầm cố, thế chấp tài sản hình thành từ vốn vay.

Quyền và nghĩa vụ các chủ thể trong quan hệ cầm cố, thế chấp tài sản hình thành từ vốn vay được quy định cụ thể trong nghị định số 178/1999 /NĐ-CP.

* Quyền của khách hàng vay:

– Được khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lơi tức từ tài sản, trừ trường hợp hoa lợi lợi tức cũng thuộc tài sản bảo đảm tiền vay.

– Được cho thuê, cho mượn tài sản nếu có thỏa thuận với TCTD cho vay.

* Nghĩa vụ của khách hàng vay:

– Phải giao cho TCTD giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của khu đất mà tài sản là bất động sản sẽ được hình thành khi ký kết hợp đồng bảo đảm bằng tài sản hình thành từ vốn vay.

– Thông báo cho TCTD về quá trình hình thành và tình trạng tài sản bảo đảm, tạo điều kiện để TCTD kiểm tra tài sản bảo đảm tiền vay.

– Đối với tài sản bảo đảm tiền vay mà pháp luật quy định đăng ký quyền sở hữu thì trước khi đưa vào sử dụng phải đăng ký quyền sở hữu tài sản và giao cho TCTD giữ bản chính giấy chứng nhận sở hữu tài sản đó.

– Không được bán, chuyển nhượng, tặng, cho, góp vốn liên doanh hoặc dùng tài sản hình thành từ vốn vay để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ khác khi chưa trả hết nợ tổ chức tín dụng, trừ trường hợp được tổ chức tín dụng đồng ý cho bán để trả nợ cho chính khoản vay được bảo đảm.

* Quyền của tổ chức tín dụng:

– Yêu cầu khách hàng vay thông báo tiến độ hình thành tài sản bảo đảm và sự thay đổi của tài sản bảo đảm tiền vay.

– Tiến hành kiểm tra và yêu cầu khách hàng vay cung cấp các thông tin để kiểm tra, giám sát tài sản hình thành từ vốn vay.

– Thu hồi nợ vay trước hạn nếu phát hiện vốn vay không được sử dụng để hình thành tài sản như đã cam kết.

– Xử lý tài sản hình thành từ vốn vay để thu nợ khi khách hàng vay không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ trả nợ.

* Nghĩa vụ của TCTD:

– Thẩm định hoặc kiểm tra để đảm bảo khách hàng vay và tài sản hình thành từ vốn vay được dùng làm bảo đảm tiền vay đáp ứng các điều kiện quy định trên.

– Trả lại cho khách hàng vay giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận quyền sở hữu tài sản (nếu có) sau khi khách hàng vay hoàn thành nghĩa vụ trả nợ

đ. Hình thức của bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay.

Theo điều 16 nghị định 178/1999/NĐ-CP hợp đồng cầm cố thế chấp tài sản hình thành từ vốn vay phải được lập thành văn bản, có thể ghi vào hợp đồng tín dụng hoặc lập thành văn bản riêng do các bên thỏa thuận. Khi tài sản được hình thành đưa vào sử dụng, các bên phải lập phụ lục hợp đồng cầm cố, thế chấp tài sản hình thành từ vốn vay, trong đó mô tả đặc điểm xác định giá trị tài sản đã được hình thành.

Nội dung của hợp đồng bảo đảm tiền vay bằng tài sản hình thành từ vốn vay tương tự như hợp đồng cầm cố, thế chấp tài sản vay vốn như đã được trình bày ở phần trên.


Các từ khóa trọng tâm hoặc các thuật ngữ liên quan đến bài viết trên:
  • thế chấp bằng tài sản hình thành từ vốn vay
  • thế chấp tài sản hình thành từ vốn vay
  • thế tài sản mua từ vốn vay gọi là gì
  • ,