Bố trí sản xuất theo sản phẩm

Bố trí sản xuất theo sản phẩm thường áp dụng cho loại hình sản xuất liên tục. Máy móc thiết bị được sắp đặt theo một đường cố định hình thành các dây chuyền. Việc bố trí sản xuất phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như: không gian nhà xưởng, các hoạt động tác nghiệp khác trong cùng một nhà xưởng, việc lắp đặt thiết bị, việc vận chuyển nguyên vật liệu… Căn cứ vào tính chất của quá trình sản xuất, đường di chuyển của nguyên liệu, bán thành phẩm và sản phẩm, người ta chia thành dây chuyền sản xuất hoặc lắp ráp. Dây chuyền có thể được bố trí theo đường thẳng hoặc có dạng chữ U, L, W, M…

Loại hình dây chuyền hình chữ U có nhiều ưu điểm hơn so với dây chuyền đường thẳng. Đó là những ưu điểm về khả năng di chuyển của công nhân và máy móc trong quá trình sản xuất, độ dài nơi làm việc, chi phí vận chuyển, sự hợp tác và tính linh hoạt trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ sản xuất.

Bố trí sản xuất theo sản phẩm có những ưu điểm sau:

– Tốc độ sản xuất sản phẩm nhanh

– Chi phí đơn vị sản phẩm thấp

– Chuyên môn hoá lao động cao, giảm chi phí, thời gian đào tạo và tăng năng suất lao động

– Việc di chuyển của nguyên vật liệu và sản phẩm dễ dàng

– Hiệu suất sử dụng thiết bị và lao động cao

– Hình thành thói quen, kinh nghiệm và có lịch trình sản xuất ổn định

– Dễ dàng trong hạch toán, kiểm tra chất lượng, dự trữ và khả năng kiểm soát hoạt động sản xuất cao

Những hạn chế chủ yếu của bố trí sản xuất theo sản phẩm bao gồm:

– Hệ thống sản xuất không linh hoạt với những thay đổi về khối lượng, chủng loại sản phẩm, thiết kế sản phẩm và quá trình

– Hệ thống sản xuất có thể bị ngừng khi có một công đoạn bị trục trặc – Chi phí đầu tư và chi phí khai thác, bảo dưỡng máy móc thiết bị lớn – Công việc đơn điệu, dễ nhàm chán.