Chính sách hạn chế sự phân hoá giàu nghèo ở Trung Quốc

Trung Quốc và Việt Nam đều là hai đất nước xây dựng nền kinh tế định hướng xã hội chủ nghĩa có cùng điều kiện lịch sử tương đối giống nhau (Chịu ách đô hộ phong kiến nặng nề …). Mặc dù còn là nước tương đối phát triển, nhưng để có các kết quả về giảm phân hoá giàu nghèo hiện nay, Trung Quốc đã sử dụng nhiều chính sách hữu hiệu giải quyết công bằng xã hội đó là.

* Các chính sách chung:
– ổn định chính trị:

Trung Quốc cho rằng đói nghèo là một sự thống khổ của xã hội, nó thai nghén nhân tố bất ổn định của xã hội. Nghèo đói, thất nghiệp gia tăng, kinh tế suy thoái là các dấu hiệu của sự biến loạn xã hội. Do vậy sự chuyển đổi nèn kinh tế cần phải ra sức xoá đói, giảm nghèo, giảm bất công bằng của xã hội và ổn định chính trị.

– Duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao liên tục:

Chính phủ Trung Quốc cho rằng xúc tiến nền kinh tế tăng trưởng, không ngừng nâng cao mức sống, và chất lượng đời sống nhân dân mới có thể từng bước xoá đói, giảm nghèo, giảm phân hoá giàu nghèo. Bởi vì, cho dù chuyển đổi nền kinh tế và tốc độ tăng trưởng nền kinh tế có nhanh thì nó cũng không thể “tự động” giải quyết được vấn đề đói nghèo của xã hội – là nguyên nhân của sự phân hoá giàu nghèo. Nhưng chuyển đổi nền kinh tế và duy trì được tốc độ tăng trưởng kinh tế lại là cơ sở để giải quyết các vấn đề xã hội. Vì vậy cần duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế để làm chỗ dựa cho việc giảm phân hoá giàu nghèo.
-Điều tiết hợp lý trong phân phối xã hội:
Phương pháp” bình quân hóa” trên cơ sở đói nghèo đã bị xoá bỏ trong tiến trình chuyển đổi nền kinh tế, tuy nhiên khoảng cách chêch lệch cao thấp về thu nhập của mọi người trong xã hội ngày càng lớn. Sự phân hóa về lợi ích trong thời kì chuyển đổi nền kinh tế tương đối nhanh, hiện tượng phân p hối không công bằng trong xã hội mặt nào đó thậm chí còn khá nghiêm trọng. Do vậy Trung Quốc cho rằng cần nghiên cứu áp dụng một số biện pháp:

+ Cưỡng chế việc điều tiết và khống chế vĩ mô về phân phối theo thu nhập.
+ Đảm bảo duy trì khoảng cách chênh lệch hợp lý về mức độ thu nhập.
+ Hoàn thiện bảo hiểm xã hội.
+ Kiên trì nguyên tắc phân phối theo hiệu quả và công bằng.

-Tạo nhiều việc làm:

Biện pháp chuyển dịch cơ cấu kinh tế như thế nào để giải quyết lực lượng lao động dư thừa lớn ở nông thôn là một tiền đề quan trọng trong việc giảm phân hoá giàu nghèo ở Trung Quốc. Số lượng nông dân di chuyển vào thành phố mang theo đói nghèo của nông thôn vào thành thị càng lớn bao nhiêu thì gánh nặng của công việc giảm phân hoá giàu nghèo càng nặng nề bấy nhiêu. Do đó, đây là một trong những ưu tiên hàng đầu của Chính phủ Trung Quốc.

– Việc chuyển đổi từ trợ giúp vùng nghèo sang trợ giúp người nghèo phải làm sao cho các hạng mục trợ giúp được đưa đến tận tay người nghèo. Đối tượng được nhà nước trợ giúp không phải là vùng nghèo ( hoặc huyện nghèo), càng không phải là chính quyền các cấp của vùng nghèo mà là những người nghèo ở vùng nghèo.

* Chính sách để giảm sự phân hoá giàu nghèo giữa các vùng:

– Điều hoà sự phát triển của cộng đồng tại các khu vực, vùng kinh tế:

Trong giai đoạn chuyển đổi và phát triển nền kinh tế, Trung Quốc vừa phải quán triệt việc ưu tiên phát triển trong khu vực, vùa đảm bảo nguyên tắc công bằng. Trung Quốc dùng biện pháp điều tiết và khống chế vĩ mô và chế định chính sáchphù hợp với khu vực, chỉ dẫn cho các khu vực phát huy được ưu thế, xúc tiến hợp tác kinh tế giữa các vùng kinh tế. Đồng thời thúc đẩy vùng lạc hậu phải tự thân phát triển kinh tế nhằm xoá bỏ được vùnh nghèo và đói nghèo.

– Nhanh chóng rút ngắn khoảng cách về thu nhập giữa thành thị và nông thôn. Tăng thu nhập cho nông dân, làm cho nông dân, nông thôn nhanh chóng trở nên giàu có. Điều quan trọng trước tiên là điều tiết thu nhập giữa thành thị và nông thôn, nhanh chóng phát triển kinh tế nông thôn nhằm nâng cao mức thu nhập của quần chúng nhân dân. ở nông thôn, trong quá trình CNH, HĐH cần ngăn ngừa tình trạng thu hẹp đất nông nghiệp, không nhừng điều chỉnh quan hệ phát triển giữa nông nghiệp và công nghiệp, làm thay đổi bất bình đẳng giữa hai khu vực này. Đồng thời từng bước chuyển sang giai đoạn công nghiệp bù đắp lại cho nông nghiệp.

– Thông qua ưu thế phát triển của các xí nghiệp để giúp đỡ vùng nghèo chuyển hoá ưu thế về tài nguyên vùng núi thành ưu thế kinh tế:
Giá trị kinh tế về tài nguyên thiên nhiên của vùng nghèo vốn rất phong phú nhưng chua được khai thác một cách có hiệu quả, làm cho người ta “khó tin” về “cái nghèo đói của những con người đang sống trên vùng giàu có”. Vì vậy, việc cải thiện điều kiện sản xuất của đất đai, khai thác tài nguyên thiên nhiên, phát triển ngành gia công và dịch vụ nhằm chuyển dịch lao động dư thừa trong nông nghiệp trở thành một trong những nhiệm vụ vhủ yếu của công tác xoá đói giảm nghèo.

* Một số chương trình xoá đói giảm nghèo.

– Xây dựng một số mô hình, cách thức làm giàu thích hợp, chính đáng thông qua sự “đột phá” vào đói nghèo của các vùng, cá nhân hoặc các tập thể , gọi là các điểm “tiên phú”. Tức là những người dựa vào bản thân để phát triển, đồng thời dựa vào các trợ giúp khác. Sau đó người giàu làm trước kéo theo những người quanh mình thoát khỏi cảnh nghèo khổ và giàu có sau.

Mở rộng chế độ bảo hiểm, tăng cường bảo hiểm cho các cá nhân có lợi cho lớp người sắp đến tuổi hưu tú, khi về hưu không bị rơi vào số nhân khẩu thuộc diện đói nghèo.

Cải cách kinh tế kết hợp với phát triển kinh tế, xã hội:

Việc phát triển kinh tế phải gắn liền với công tác phát triển giáo dục, văn hoá, vệ sinh y tế… và các vấn đề xã hội. Giải quyết thoả đáng các vấn đề xã hội như đói nghèo thất nghiệp, tội phạm…tương ứng với phát triển kinh tế có tác dụng hỗ trợ lẫn nhau caùng xúc tiến phát triển.

– Phát huy sự tham gia của mọi lực lượng xã hội, khai thác được nguồn nhân lực:
Người nghèo đói không phải chỉ có thiếu ăn và tiền, mà họ còn thiếu cả văn minh và hiện đại. Giúp đỡ người nghèo đói khắc phục “nghèo đói về văn hoá”, bồi dưỡng để tự họ phát triển kinh tế nhằm khai thác được tiềm năng của nguồn nhân lực là cách lựa chọn chính sách xoá đói giảm nghèo tối ưu, có lợi cho việc nâng cao năng lực cạnh tranh của những người nghèo đói. Cần phải động viên mọi lực lượng lao động trong các lĩnh vực xã hội tham gia vào việc phát triển xã hội ở mọi lĩnh vực để mở ra nhiều hướng đi, đặc biệt là đầu tư thâm nhập vào công tác giáo dục ở vùng nghèo đói, xa xôi hẻo lánh.

– Thu hút vốn đầu tư nước ngoài để phát triển kinh tế:
Có các chính sách ưu đãi về ngân hàng, thuế….nhằm khuyến khích đầu tư vào các công trình cơ sở hạ tầng, về kỹ thuật cao, đặc biệt là nguồn năng lượng, giao thông vận tải…Thực hiện chính sách có liên quan đến công tác phát triển miền núi và giúp đỡ người nghèo. Khuyến khích các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài vào khai thác kinh tế ở vác vùng đất hoang, hầm mỏ….

– Tranh thủ các khoản viện trợ quốc tế để xoá đói giảm nghèo:
Phải tập trung tương đối vào tăng quĩ giúp đỡ người nghèo ( bao gồm quĩ viện trợ của nước ngoài) và sử dụng có hiệu quả vào thực tiễn. Từ đó sẽ tranh thủ được ngày càng nhiều hơn sự hiểu biết và giúp đỡ cho công tác xoá đói giảm nghèo.