Giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với nền kinh tế thị trường

Sau gần 17 năm đổi mới, nhất là 5 năm gần đây nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam từng bước được hình thành .Qua đó, sự quản lý của nhà nước về kinh tế đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Tuy nhỉên, tất cả mới chỉ là bắt đầu, nhất là sự quản lý của nhà nước về kinh tế còn nhiều yếu kém, hiệu lực và hiệu quả còn thấp. Hệ thống luật pháp, chính sách chưa đồng bộ và chưa nhất quán, kỷ cương luật pháp chưa nghiêm. Công tác tài chính, ngân hàng, giá cả,kế hoạch, quy hoạch xây dựng, quản lý đất đai… còn nhiều yếu kém, sơ hở, thủ tục hành chính vẩn rườm rà, cải cách hành chính còn chậm và chưa kiên quyết. Do đó, việc nâng cao hiệu lực và hiệu quả quản lý của nhà nước đối với kinh tế thị trường ở Việt Nam vẫn đang là một yêu cầu khách quan và cấp bách. Để thực yêu cầu này, cần thực hiện một số biện pháp sau đây:

1-Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về kinh tế

Xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật về kinh tế để tạo ra khuôn khổ pháp lý thống nhất và đồng bộ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh nhằm phát huy cao nhất mặt tích cực và hạn chế tối đa những khuyết tật của kinh tế thị trường. Hệ thống pháp luật này là công cụ chủ yếu để nhà nước quản lý nền kinh tế .

Trong thời gian qua, nhà nước Việt Nam đã ban hành nhiều bộ luật, luật, pháp lệnh để đáp ứng yêu cầu đổi mới kinh tế.Tuy nhiên đến nay hệ thống pháp luật kinh tế của Việt Nam còn thiếu và chưa đồng bộ, thường phải sửa đổi, bổ sung và đIều chỉnh. Vì vậy, trước mắt phải tiếp tục khẩn trương hoàn thiện hệ thống pháp luật kinh tế theo cương lĩnh, đường lối, chủ trương của đảng.Đồng thời sửa đỏi, bổ sung các luật , pháp lệnh hiện hành và ban hành các luật mới phù hợp với thực tiễn vận động nhanh chóng của nền kinh tế quốc dân ( như luật cạnh tranh , luật chống độc quyền ,luật chứng khoán và thị trường chứng khoán , luật bảo hộ quyền sở hữu tự nhiên…). Cần cải tiến công tác làm luật, tăng cường vai trò của Quốc hội, các Uỷ ban của Quốc hội, các đại biểu quốc hội chuyên trách trong tiến trình xây dựng, đưa ra và phê chuẩn các dự án luật .

2-Hình thành đồng bộ cơ chế quản lý nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Tiếp tục tạo lập đồng bộ các yếu tố cấu thành thị trường chung bao gồm thị trường hàng hoá và dịch vụ, thị trường lao động, thị trường khoa học và công nghệ , thị trường vốn, thị trường chứng khoán, thị trường tiền tệ, thi trường bất động sản.v.v…
Nhà nước tạo môi trường quản lý thuận lợi bình đẳng cho các doanh nghiệp cạnh tranh và hợp tác để phát triển. Thông qua chiến lược, quy hoạch,kế hoạch, chính sách phù hợp nhằm sử dụng hiệu quả lực lượng vật chất của nhà nước để định hương phát triển kinh tế – xã hội, đảm bảo chủ động cân đối vĩ mô nền kinh tế, đIều tiết phân phối và thu nhập.

Tăng cường sự kiểm tra, giám sát của nhà nước theo qui định của pháp luật, kiên quyết đấu tranh chống các tệ nạn buôn lậu, làm hàng giả, gian lận thương mại, tham nhũng …; tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, công khai, minh bạch, hạn chế và kiểm soát độc quyền kinh doanh. Phân định rõ chức năng quản lý hành chính nhà nước với chức năng quản lý sản suất , kinh doanh ; từ đó, thực hiện đúng chức năng quản lý nhà nước về kinh tế và chức năng sở hữu tài sản công của nhà nước.

3-Tiếp tục đổi mới các công cụ quản lý vĩ mô của nhà nước đối với kinh tế

Đổi mới các công tác kế hoạch hoá theo hướng xuất phát và gắn chặt với thị trường. Nâng cao chất lượng công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội : Tăng cường công tác thông tin kinh tế , công tác kế toán, thống kê .
Giải quyết tốt mối quan hệ giữa thu và chi ngân sách. Bảo đảm tính minh bạch ,công bằng trong chi ngân sách nhà nước . Tiếp tục cải tạo hệ thống thuế phù hợp với tình hình đất nước và cam kết quốc tế. Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và đầu tư vốn , chống lãng phí, thất thoát vốn. Gắn cải cách ngân hàng với cải cách doanh nghiệp nhà nước.

4-Đẩy mạnh cải cách hành chính

Trong những năm qua , Việt Nam đã tiến hành một bước cải cách nền hành chính , nhưng phải thừa nhận rằng, “ cải cách hành chính tiến hành chậm, thiếu kiên quyết, hiệu quả thấp. Tổ chức bộ máy nhà nước cồng kềnh, trùng lặp chức năng với nhiều tầng nấc trung gian và những thủ tục hành chính phiền hà , không ít trường hợp trên và dưới , trung ương và địa phương hành động không thống nhất, gây khó khăn cho việc phát triển kinh tế –xã hội và làm giảm động lực phát triển”.

Vì vậy trong những năm tới phải nỗ lực hơn nữa theo trương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2001-2010 do chính phủ phê duyệt nhằm nâng cao năng lực quản lý của nhà nước trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
Cải cách tổ chức bộ máy các cấp từ trung ương đến địa phương theo hướng tinh gọn, có hiệu lực, hiệu quả, phân định rõ chức năng , nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm.

Cải cách công cụ và chế độ công chức, xây dựng đội ngũ cán bộ , công chức trong sạch , tinh nhuệ.

Cải cách thủ tục hành chính theo hướng thống nhất, công khai, minh bạch, đơn giản, kiên quyết xoá bỏ các thủ tục hành chính gây phiền hà, sách nhiễu cho nhân dân và các doanh nghiệp.

Tất cả nỗ lực đó nhằm xây dựng một nền hành chính nhà nước trong sạch, vững mạnh, có hiệu lực, hiệu quả theo hướng xây diựng một nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam .

Phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là một công việc mới mẻ, đầy khó khăn, phức tạp, vì chưa có tiền lệ trong lịch sử. Vì vậy trong quá trình này, Đảng cộng sản Việt Nam vừa làm vừa học, vừa tổng kết thực tiễn vừa tham khảo kinh nghiệm của các đồng chí Trung Quốc, không ngừng đổi mới tư duy, nâng cao trình độ tổ chức thực tiễn, kiên quyết đưa sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam đi đến thành công.