Khái niệm trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate Social Responsibility – CSR)

Như đã nói ở phần trước, luận án này kế  thừa khái niệm CSR được phát biểu bởi Du và cộng sự (2011, trang 1) “CSR là cam kết của một công ty để tối đa hoá kinh tế, xã hội và môi trường lâu dài thông qua các hoạt động kinh doanh, các chính sách và các nguồn lực” để nghiên cứu. Theo khái niệm này thì lý thuyết phát triển bền vững là nền tảng giúp CSR có tính hữu hình và dễ dàng đánh giá cho  khách hàng hơn (Oß berseder và cộng sự, 2014). Khá nhiều công trình về CSR dựa vào nền tảng phát triển kinh tế, phát triển xã hội, phát triển môi trường chỉ ra rằng khách hàng có thể phân biệt ba yếu tố cấu thành nên khái niệm CSR (Kale và  Singh, 2007; Oß berseder và cộng sự, 2014; Alvarado  và  cộng sự,  2015) khắc phục được lý thuyết CSR của Carroll (1991) và Brown và Dacin (1997).

Với mục đích là đo lường CSR và tác động của nó đến nhận dạng thương hiệu, chất lượng mối quan hệ thương hiệu – khách hàng và ý định chuyển đổi thương hiệu, nghiên cứu này xem xét CSR là sự cam kết và tham gia của doanh nghiệp trong việc tích hợp phát triển kinh tế với các vấn đề xã hội, môi trường.

Nhận thức của khách  hàng  về trách  nhiệm xã  hội của doanh nghiệp, gọi  tắt là CSR. Để có một nghiên cứu toàn diện về CSR, nghiên cứu này kết hợp nhiều thành phần trong cách tiếp cận đa chiều dựa vào lý thuyết phát triển bền vững để đo lường CSR thông qua ba vấn đề trách nhiệm về: kinh tế, xã  hội, môi trường với quan điểm CSR theo nhận thức của khách hàng.

Trách nhiệm kinh tế: trách nhiệm này chú trọng đến tạo ra và phát triển lợi nhuận, tăng cường khả năng cạnh tranh, hoạt động hiệu quả và tăng trưởng bền vững của tổ chức. Lợi nhuận cần phải được coi là những lợi ích kinh tế mà xã hội cũng sử dụng. Nó có thể được xem như là sự tác động lâu dài đối với nền kinh tế được thực hiện bởi doanh nghiệp. Lợi nhuận thu được phải phù hợp với hai yếu tố còn lại: con người và môi trường. Một doanh nghiệp không chỉ hoạt động vì mục đích lợi nhuận mà còn vì các  thành viên của cộng đồng. Cụ thể là việc định giá, kênh phân phối, phương thức bán hàng, cung cấp thông tin về hàng hóa giúp doanh nghiệp có thể tạo ra giá trị kinh tế (Chow và Chen, 2011). Ngoài ra, trách nhiệm kinh tế còn thể hiện trên các khía cạnh: không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ, nỗ lực hoạt động hiệu quả hơn, nỗ lực phát triển sự gắn kết với khách hàng, có một chính sách giá cả cạnh tranh, …(Alvarado – Herrera và cộng sự, 2017).

Trách nhiệm xã hội: trách nhiệm này được thực  hiện với mục  đích nâng  cao mức sống, giáo dục, y tế, văn hóa cộng đồng và góp phần vào sự phát triển xã hội, đất nước (Fülöp và cộng sự, 2000). Vấn đề xã hội đặt ra cho doanh nghiệp nhiều hoạch định cũng như chiến lược về: phát triển, nâng cao các hoạt động giáo dục, chương trình y tế cộng đồng, văn hóa, giải trí, cải thiện chất lượng cuộc sống trong cộng đồng, cam kết về chất lượng sản phẩm hàng hóa, dịch vụ…(Alvarado – Herrera và cộng sự, 2017).

Trách nhiệm môi trường: vấn đề này đòi hỏi các doanh nghiệp phải tích cực quản lý các hoạt động trong quá trình sản xuất, cung ứng dịch vụ sao cho hạn chế thấp nhất tác động xấu đến môi trường; đưa ra biện pháp sử dụng tài nguyên tiết kiệm, bảo vệ môi trường bền vững. Đồng thời, doanh nghiệp áp  dụng các  công nghệ và biện pháp xử lý chất thải không gây nguy hại đến môi trường và biến đổi  khí hậu (Alvarado – Herrera và cộng sự, 2017). Tóm lại, điều quan trọng trong khi thực hiện trách nhiệm môi trường là việc giảm thiểu sự dụng tài nguyên và bảo vệ môi trường phát triển bền vững (Lindgreen và cộng sự, 2009).