Những thành tựu đạt được về hoạt động phát triển xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào

Trong giai đoạn 2003 tới 2016, tình hình xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào nhìn chung có dấu hiệu khả quan và đáng khích lệ. Nhiều kết quả về hoạt động xuất khẩu đã đạt được nhờ mở rộng thị trường và quy mô xuất khẩu nông sản

Quy mô xuất khẩu một số mặt hàng nông sản chủ lực của nước CHDCND Lào đã và đang ngày càng được mở rộng cả về kim ngạch và số lượng. Trong giai đoạn 2003 tới 2016, nhìn chung phát triển xuất khẩu các mặt hàng nông sản chủ lực đã đạt kết quả tốt với kim ngạch xuất khẩu năm 2003 đạt 13,03 triệu USD, và năm 2016 đã tăng gần 8 lần so năm 2003 đạt khoảng 103,65 triệu USD. Với tốc độ tăng trưởng xuất khẩu một số mặt hàng nông sản chủ lực (cụ thể: cà phê, rau quả và gạo) đã phần nào đó giảm bớt tình trạng nhập siêu trong cán cân thương mại chung của nước CHDCND Lào

Bên cạnh đó, hoạt động xuất khẩu nông sản đã xây dựng được nhiều một số mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu tương đối tốt như mặt hàng cà phê với kim ngạch xuất khẩu có xu hướng tăng mạnh và chiếm tỷ trọng tương đối lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào sau khi tham gia vào AEC, kim ngạch xuất khẩu của cà phê năm 2003 vào khoảng 10,92 triệu USD, thì con số xuất khẩu cà phê năm 2016 là 65,2 triệu USD, đây là con số đáng khích lệ của ngành hàng cà phê nói riêng và của xuất khẩu nông sản nói chung của nước CHDCND Lào.

Thêm vào đó, cơ cấu sản phẩm xuất khẩu đã có những chuyển biến tích cực. Các mặt hàng truyền thống như cà phê, rau quả cũng được đa dạng hóa chủng loại theo hướng tăng dần sản phẩm chất lượng cao, phù hợp thị hiếu người tiêu dùng quốc tế, hiện nay cà phê đã có đa dạng sản phẩm hơn với hai loại sản phẩm xuất khẩu chính là cà phê Arabica và cà phê Robusta. Ngoài các mặt hàng truyền thống, hiện nay có thêm nhiều loại nông sản mới được đưa vào xuất khẩu như thanh long, mật ong, và một số loại rau tươi. Đồng thời các nông sản xuất khẩu có những chuyển dịch tích cực theo hướng tăng dần tỷ trọng nhóm nông sản qua chế biến, thay vì chỉ xuất khẩu các sản phẩm thô, chưa qua tinh chế như trước đây.

Một trong những thành tựu khác mà xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào đạt được, đó chính là khả năng cạnh tranh của nông sản nước CHDCND Lào nói chung, và các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào nói riêng đã được nâng cao hơn so với trước đây. Ngoài các đặc tính vượt trội của nông sản nước CHDCND Lào so với các nước khác cùng xuất khẩu nông sản do điều kiện thời tiết và thổ nhưỡng mang lại thì việc cải tiến kỹ thuật thu hái, vận chuyển, chế biến, đóng gói, nhãn mác đã giúp cho nông sản của nước CHDCND Lào nâng cao khả năng cạnh tranh với nhiều sản phẩm cùng loại trên thị trường xuất khẩu thế giới. Thêm vào đó, cùng với việc áp dụng các tiêu chuẩn chung của quốc tế vào sản phẩm tạo ra, nông sản xuất khẩu của nước CHDCND Lào đang ngày càng đứng vững trên thị trường và tiếp tục chinh phục các thị trường xuất khẩu mới trong khu vực và trên thế giới.

Về cơ chế, chính sách phát triển xuất khẩu nông sản được ban hành trong thời gian qua, đặc biệt trong giai đoạn chuyển giao khi hình thành cộng đồng kinh tế Asean đã có tác động rất tích cực đến hoạt động xuất khẩu nông sản ở nước CHDCND Lào. Có thể khái quát một số nét cơ bản như sau:

  • Chính sách xuất khẩu nông sản có nhiều chuyển biến tích cực theo hướng tự do hóa từng bước thị trường nông sản, khuyến khích xuất khẩu nông sản. Điều đó thể hiện ở sự thay đổi, cắt giảm, miễn thuế xuất khẩu nông sản, mở rộng từng bước tiến tới tự do hóa đối tượng xuất khẩu, giảm dần rồi xóa bỏ giấy phép xuất khẩu, từng bước thu hẹp việc sử dụng hạn ngạch và cuối cùng xóa bỏ hạn ngạch những mặt hàng xuất khẩu.
  • Cơ chế quản lý hoạt động xuất khẩu nông sản được chuyển dần từ quản lý chủ yếu bằng mệnh lệnh hành chính sang quản lý bằng pháp luật, kế hoạch, chính sách thông qua việc sử dụng linh hoạt các biện pháp kinh tế, các công cụ chính sách thương mại, như thuế, hạn ngạch, hỗ trợ xuất khẩu, tỷ giá hối đoái… việc tăng dần sử dụng các công cụ chính sách kinh tế thay vì các công cụ hành chính trong lĩnh vực xuất khẩu nông sản thể hiện đặc điểm chuyển đổi của chính sách xuất khẩu nông sản ở nước CHDCND Lào.
  • Chính sách trợ cấp trực tiếp cho doanh nghiệp xuất khẩu nông sản và thưởng xuất khẩu đã góp phần làm cho xuất khẩu nông sản ở nước CHDCND Lào có sự gia tăng liên tục trong nhiều năm, tạo ra được nhiều thị trường mới đầy tiềm năng. Ngoài ra, chính sách trợ giá xuất khẩu đã giúp doanh nghiệp xuất khẩu bớt thua thiệt do giá xuất khẩu giảm, hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn và tiếp tục kinh doanh trong điều kiện kém thuận lợi… Tuy nhiên, các chính sách trợ giá hiện nay không còn mang lại những lợi thế nhất định cho xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào, nhất là trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng như hiện nay cũng như việc tham gia vào cộng đồng kinh tế Asean

Thêm vào đó, thị trường xuất khẩu nông sản của nước CHDCND Lào cũng được mở rộng và đa dạng hơn, chính điều này đã tạo ra những thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu nông sản của CHDCND Lào