Những thuận lợi, hạn chế và phương hướng giải quyết trong quá trình phát triển nền kinh tế tư nhân

1.      Những thuận lợi Hệ thống ngân hàng và các tổ chức tín dụng đã trở thành hệ thống ngân hàng của toàn dân và phát triển mạnh về số lượng, cũng như có vai trò tích cực trong sự huy động vốn. Lĩnh vực vàng, bạc, đá quý, ngoại tệ trước đây nhà nước độc quyền kinh doanh ngày nay các thành phần kinh tế được tự do kinh doanh. Cơ chế giá được giải quyết căn bản cùng với công cuộc đổi mới toàn diện cơ chế quản lí kinh tế của cả nước, và cơ sở kinh tế của cơ chế đó bắt đầu từ nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI. Cơ chế giá đã được chuyển sang cơ chế 1 giá kinh doanh, cùng với việc mở rộng quyền tự chủ, sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. ü  Lĩnh vực thuế: các sắc thuế thay đổi từ cuối 1989, hướng tới sự bình đẳng đối với các thành phần kinh tế. Chính sách thuế mới đã được thể chế hóa bằng luật, thống nhất chung cho các thành phần kinh tế và công dân về nghĩa vụ nộp thuế, là yếu tố quan trọng để lập lại trật tự, kỷ cương trong hoạt động kinh tế theo pháp luật, góp phần giải phóng lực lượng sản xuất, tạo điều kiện cho kinh tế hàng hóa phát triển. ü  Đất đai: luật đất đai năm 1993 khẳng định lại quyền sở hữu duy nhất về ruộng đất là của toàn dân, do Nhà nước thống nhất quản lí, tạo cơ sở pháp lý cho kinh tế tư nhân. ü  Sự thay đổi trong cách nhìn nhận của xã hội đối với sự tồn tại hợp pháp của các thành phần kinh tế tư nhân đã góp phần tạo đà cho thành phần kinh tế này phát triển.

2. Những hạn chế khách quan

  • Chưa xây dựng được chiến lược, quy hoạch phát triển khu vực kinh tế tư nhân. Công tác dự báo, hướng dẫn đối với khu vực kinh tế tư nhân còn rất yếu.
  • Các cơ chế, chính sách còn chưa đồng bộ và nhất quán. Nhiều quy định còn chưa phù hợp với đặc điểm và trình độ phát triển của khu vực kinh tế tư nhân.
  • Hệ thống bộ máy quản lý của Nhà nước ở cả Trung ương và địa phương lâu nay chưa sâu sát với sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân, còn thiên nhiều về quản lý hơn là tạo điều kiện; cải cách hành chính còn chậm; chưa có cơ chế xử lý trách nhiệm đối với những cán bộ cố ý gây khó khăn, thiệt hại cho doanh nghiệp.
  • Bản thân các cơ sở sản xuất, kinh doanh khu vực kinh tế tư nhân cũng còn mặc cảm và còn nhiều hạn chế về cơ sở vật chất kỹ thuật, trình độ quản lý và hiểu biết pháp luật.

Phương hướng giải quyết

– Tiếp tục hoàn thiện môi trường pháp lý, môi trường tâm lý xã hội. Bổ sung, sửa đổi cơ chế, chính sách tín dụng, đầu tư , chính sách tạo mặt bằng cho sản xuất, kinh doanh, chính sách hỗ trợ khoa học, công nghệ, bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp.

– Không ngừng đổi mới chủ trương, chính sách đúng đắn đối với thành phần kinh tế tư nhân, khẳng định rõ vai trò quan trọng của khu vực kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

– Nhà nước chỉ đạo thực hiện các Nghị quyết của Đảng, hoàn thiện khung pháp lí, môi trường kinh doanh thông thoáng, bình đẳng, thuận lợi hơn đối với khu vực kinh tế tư nhân

3. Những hạn chế chủ quan

  • Quy mô nhỏ, chủ yếu là các doanh nghiệp vừa và nhỏ; Tốc độ đầu tư cầm chừng
  • Công nghệ, kĩ thuật còn nhiều bất cập
  • Hạn chế về vốn và khả năng tích lũy. Mặc dù khả năng thu hút vốn của khu vực kinh tế tư nhân tăng lên đáng kể nhưng so với khu vực kinh tế Nhà nước thì số vốn đầu tư cho kinh tế tư nhân còn rất khiêm tốn
  • Trình độ quản lý doanh nghiệp và bản lĩnh kinh doanh còn thấp. Trong điều kiện hiện nay, trình độ thấp của các chủ doanh nghiệp đang là một thách thức gay hắt, là nguyên nhân đẩy nhiều doanh nghiệp tư nhân vào tình trạng nợ nần, phá sản và vi phạm pháp luật
  • Chưa chấp hành tốt các quy định của pháp luật như hợp đồng lao động, chế độ bảo hiểm, tiền lương, tiền công, bảo hộ lao động, giờ làm việc… đối với người lao động. Tình trạng trốn thuế, buôn lậu, kinh doanh trái phép vẫn diễn ra tràn lan

Phương hướng giải quyết

–         Xây dựng chiến lược kinh doanh hợp lý

–         Xây dựng đạo đức kinh doanh và nâng cao phẩm chất chủ doanh nghiệp

–         Nâng cao trình độ chuyên môn của đội ngũ quản lý