Phương pháp chuyên gia (Delphi) xây dựng chỉ số trong tăng trưởng xanh

Phương pháp Delphi được áp dụng trong nhiều lĩnh vực, đã được tác Lê Trịnh Hải & Phạm Hoàng Hải (2014) thực hiện xây dựng và hoàn thiện bộ chỉ số đánh giá bền vững là phương pháp chuyên gia [23]. Phương pháp này được tiến hành theo nhiều vòng (có thể từ 2, 3 hoặc 4 vòng) và được thực hiện qua các vòng lặp [94]:

  • Vòng 1: Trên cơ sở bộ chỉ số sơ bộ, hình thành các bản hỏi đóng – mở và gửi tới chuyên gia đánh giá (thường bao gồm 7 – 10 chuyên gia ở lĩnh vực nghiên cứu).
  • Vòng 2: Các chuyên gia đánh giá tiếp tục trả lời các bản hỏi đã được chỉnh sửa trên cơ sở các thông tin đã được xử lý ở vòng
  • Kết thúc vòng 2, các thông tin sẽ được tiếp tục xử lý. Nếu đạt được sự thống nhất, quá trình trưng cầu ý kiến sẽ dừng lại, ngược lại quá trình trưng cầu sẽ được tiếp tục ở vòng tiếp theo cho đến khi nhận được bộ chỉ số thống nhất.

Trong bản hỏi, các chuyên gia quản lý sẽ đưa ra các bộ chỉ số đã được tổng hợp từ các tài liệu hiện có (trong nước và trên thế giới) và đề nghị các chuyên gia đánh giá theo 5 mức độ: chỉ số không liên quan rất cao; không liên quan cao; ít nhiều liên quan; chỉ số liên quan cao; chỉ số liên quan rất cao. Ngoài ra, các chuyên gia cũng đề xuất các chỉ số hiện chưa có trong danh mục bản hỏi. Sau khi nhận được bản trả lời của các chuyên gia đánh giá, chuyên gia quản lý sẽ tính toán các tham số thống kê đánh giá mức độ thống nhất hay phân tán: giá trị trung bình, sai số chuẩn, độ phân tán (khoảng tứ phân vị) và gửi đến kết quả cho các chuyên gia ở vòng 2. Thông thường, sự thống nhất đạt được ở một chỉ số nào đó cần đảm bảo thống nhất ý kiến ở mức 75% trở lên trong vòng hỏi trước.