Thực trạng tăng trưởng xanh các ngành công nghiệp Việt Nam

Trong những năm qua, phát triển ngành công nghiệp thực hiện theo hướng TTX xuất phát từ mục tiêu phát triển bền vững ngành Công Thương theo hướng TTX, phát  thải carbon thấp ứng phó với biến đổi khí hậu. Một trong những nhiệm vụ của Ngành Công Thương đó là, PTBV công nghiệp bảo đảm nguyên tắc thân thiện với môi trường; tích cực ngăn ngừa và xử lý ô nhiễm công nghiệp, xây dựng nền “công nghiệp xanh”, ưu tiên phát triển các ngành, các công nghệ, sản phẩm thân thiện với môi trường [84]. Việc phát triển ngành công nghiệp Việt Nam thực hiện theo Quyết định 879/QĐ-TTg ngày 09/06/2014 “Phê duyệt Chiến lược phát triển công nghiệp Việt Nam đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035” với quan điểm phát triển công nghiệp trên cơ sở TTX, phát triển bền vững và bảo vệ môi trường. Hai trong số các mục tiêu cụ thể của chiến lược công nghiệp là tốc độ tăng trưởng giá trị tăng thêm giai đoạn 2021-2025 đạt 7-7.5%/năm và tỷ lệ phát thải khí nhà kính ngành công nghiệp giữ tăng bình quân khoảng 4-4.5%/năm. Định hướng đến năm 2035, Công nghiệp Việt Nam phát triển thân thiện môi trường, công nghiệp xanh. Một trong những giải pháp về môi trường trong Chiến lược công nghiệp là, xây dựng và ban hành các quy chuẩn kỹ thuật môi trường đảm bảo PTBV, bảo vệ môi trường; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật và bảo vệ môi trường [15].

Một số kết quả phát triển công nghiệp theo hướng TTX, PTBV và ứng phó với biến đổi khí hậu:

  • Phát hành 86 bản tin và tờ rơi phục vụ công tác tuyên truyền về sản xuất sạch hơn trong công nghiệp (tính đến quý III năm 2018); công bố 44 tài liệu phục vụ công tác đào tạo, tập huấn về sản xuất sạch hơn; 22 sổ tay hướng dẫn kỹ thuật cho các ngành lĩnh vực sản xuất công nghiệp.
  • Đạt được mục tiêu chương trình quốc gia về sử dụng hiệu quả và tiết kiệm năng lượng giai đoạn 2011-2015 với 11.626 triệu tấn dầu quy đổi.
  • Triển khai Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững, đã và đang từng bước xây dựng hệ thống phân phối xanh thông qua hệ thống các trung tâm thương mại, siêu thị lớn trên phạm vi cả nước nhằm thúc đẩy hoạt động quảng bá và phát triển thị trường các sản phẩm thân thiện với môi trường, phát thải carbon thấp.
  • Ban hành các thông tư quy định về định mức tiêu hao năng lượng, mức hiệu suất năng lượng tối thiểu cho các ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng và sẽ tiếp tục hoàn thiện và ban hành các văn bản áp dụng đối với các ngành công nghiệp khác.
  • Phát triển năng lượng mới, năng lượng tái tạo là nhiệm vụ quan trọng góp phần xanh hóa nền kinh tế, giảm sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng có nguồn gốc nhiên liệu hóa thạch hướng đến mục tiêu TTX, phát triển bền vững và góp phần giảm phát thải khí nhà kính ứng phó với biến đổi khí hậu.

Thực trạng phát triển các ngành công nghiệp theo hướng TTX cho thấy đạt được một số kết quả nhất định như công tác tuyên truyền với các ấn phẩm tờ rơi, tài liệu, số  tay hướng dẫn…; ban hành một số định mức tiêu hao năng lượng; một số chương trình sản xuất và tiêu dùng bền vững… Tuy nhiên, việc xây dựng các tiêu chí cụ thể đánh giá thực hiện TTX trong các ngành công nghiệp chưa được thực hiện. Việc xây dựng các tiêu chí đánh giá TTX là cần thiết để đánh giá việc thực hiện TTX của ngành công nghiệp