Thực trạng xây dựng định mức và lập dự toán chi phí trong doanh nghiệp sản xuất

Định mức chi phí trong sản xuất là định mức kinh tế kĩ thuật về mức hao phí để cấu thành nên một đơn vị sản phẩm phù hợp yêu cầu kĩ thuật, sản xuất. Qua khảo sát các doanh nghiệp sản xuất thuộc Tập đoàn Hóa chất hiện nay, việc xây dựng định mức và dự toán chi phí vẫn chưa được nhiều doanh nghiệp quan tâm, mặc dù tất cả các doanh nghiệp đều đã xây dựng hệ thống định mức tuy nhiên hệ thống định mức được xây dựng chủ yếu là hệ thống định mức mang tính kỹ thuật, cung cấp giới hạn các yếu tố cấu thành nên sản phẩm, thông tin định mức một số doanh nghiệp chỉ dừng ở số lượng, chủng loại, quy cách chứ chưa gắn chi phí. Công tác xây dựng định mức được tiến hành như sau:

* Đối với định mức chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, trong quá trình sản xuất, chi phí nguyên vật liệu tực tiếp chiếm tỉ trọng tơng đối lớn trong cơ cấu gia thành sản phẩm. Hiện nay, để phục vụ cho công tác lập dự toán, các doanh nghiệp đều xây dựng báo cáo lập dự toán cho từng loại nguyên vật liệu.

Việc tiến hành xây dựng định mức chi phí nguyên vật liệu trực tiếp thường được tiến hành bởi bộ phận sản xuất của doanh nghiệp. Định kì, căn cứ vào chủng loại sản phẩm được sản xuất, bộ phận sản xuất lập bảng định mức gắn với vật liệu tiêu hao để chuyển cho phòng kế toán khảo sát giá cả thị trường để lựa chọn mức giá phù hợp.

Việc lập bảng định mức, về mặt lượng chủ yếu là do tiêu hao nguyên vật liệu dựa trên thiết kế kỹ thuật đối với từng loại sản phẩm mà chưa có sự nghiên cứu, xem xét đến thực tế. Do vậy, bảng định mức chỉ có giá trị tham chiếu khi lập dự toán.

Hiện nay các doanh nghiệp thuộc tập đoàn hóa chất chủ yếu xác định định mức hao phí lao động theo sản lượng và thời gian lao động. các xây dựng định mức chi phí nhân công trực tiếp chủ yếu dựa vào thống kê thời gian lao động kết hợp với tiêu chuẩn kỹ thuật của máy móc để xây dựng định mức hao phí cho từng loại sản phẩm.

– Dự toán là cơ sở để thực hiện các phương pháp xác định giá thành sản xuất sản phẩm và đánh giá hiệu quả sản xuất phục vụ cho mục đích quản trị doanh nghiệp.

Dự toán chi phí sản xuất là một bộ phận trong dự toán doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc xây dựng dự toán chi phí sản xuất tại các doanh nghiệp chưa được quan tâm thích đáng. Theo khảo sát thực tế tại các doanh nghiệp sản xuất thuộc Tập đoàn Hóa chất, có 83% số doanh nghiệp được khảo sát là xây dựng dự toán. Các dự toán được lập bởi phòng kỹ thuật các doanh nghiệp.

Như vậy, việc xây dựng định mức và lập dự toán chi phí sản xuất tại các doanh nghiệp sản xuất thuộc Tập đoàn Hóa chất chưa xây dựng một cách đầy đủ và đồng bộ. Nguyên nhân có thể do trình độ nhân viên, vì xây dựng định mức chi phí và dự toán chi phí tốn nhiều thời gian và yêu cầu nhân viên có trình độ mới xây dựng được hệ thống định mức và dự toán đáng tin cậy.