Tiến bộ khoa học công nghệ

Công nghệ trong sản xuất CNHT chậm phát triển, phần lớn máy và công cụ của các DN CNHT ở Hà Nội phải nhập khẩu, đặc biệt là công nghệ trong các ngành sản xuất. Sản xuất CNHT với đặc thù là phải tích hợp được với việc chế tạo, lắp ráp sản phẩm hoàn chỉnh nên đòi hỏi DN CNHT liên kết chặt chẽ với DN sản xuất sản phẩm hoàn chỉnh. ở nước ta nói chung và thành phố Hà Nội nói riêng các tổ chức nghiên cứu công nghệ như các viện công nghệ, trường đại học chưa gắn kết được với các DN trong việc chuyển giao công nghệ. Nguyên nhân là do chính sách đầu tư phát triển khoa học công nghệ chưa có cơ chế ràng buộc giữa các DN với các viện, trường.

Mặt khác, sau khi chúng ta tham gia các tổ chức thương mại cũng đã thu hút được các nhà đầu tư nước ngoài, nhưng các DN CNHT cũng như nhà đầu tư nước ngoài đang gặp phải những bất cập. Quá trình chuyển giao công nghệ từ các DN nước ngoài, DN FDI sang cho các DN CNHT Việt Nam hiện đang là một thách thức lớn, bởi nếu chỉ là chuyển giao công nghệ bình thường sẽ không tạo ra quan hệ thương mại dài hạn và chưa góp phần làm giảm chi phí sản xuất. Do đó, quan trọng nhất trong quá trình hợp tác vẫn là tạo ra được chuỗi giá trị mới cho DN hai bên, thông qua quá trình chuyển giao công nghệ.

Kết quả khảo sát cũng cho thấy, các DN đánh giá thấp về khoa học công nghệ, cụ thể là khả năng ứng dụng của khoa học công nghệ tiên tiến trong dây chuyền sản xuất của DN, vấn đề chủ yếu là do thiếu khả năng tiếp cận các công nghệ tiên tiến, có mức chi phí đầu tư không quá lớn, phù hợp với khả năng của DN. Ngoài ra sự chủ động, quan tâm, đầu tư cho việc nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất tại mỗi DN cũng còn hạn chế. Điểm mạnh thấy được là vấn đề nhận thức của mỗi DN rằng việc ứng dụng khoa học công nghệ là tốt, nhưng việc thực sự ứng dụng được lại gặp những khó khăn trở ngại. Những điểm yếu trên cho thấy, việc áp dụng khoa học công nghệ trong sản xuất của các DN đang ở mức hạn chế, do nhiều nguyên nhân, đến từ DN là sự hạn chế về nguồn vốn đầu tư cho khoa học công nghệ, về khả năng ứng dụng vào sản xuất, còn từ phía Nhà nước là sự trợ giúp các DN trong việc tiếp cận với các công nghệ phù hợp với khả năng của DN thông qua những nghiên cứu cấp Nhà nước hay những hỗ trợ tìm kiếm công nghệ phù hợp cho điều kiện các DN mà Bộ Khoa học công nghệ có nhiều khả năng tiếp cận được thông qua các hội thảo, các hội chợ công nghệ trên thế giới.