Vài nét về công ty và phân loại công ty nói chung

* Vài nét về công ty

Công ty (company) có thể mang những tên gọi khác nhau như tổ hợp (corporation), hãng (firm), tập đoàn (group), doanh nghiệp hay xí nghiệp (enterprise), nhà máy (factory) hoặc tổ chức (organisation)…

Vậy công ty là gì? Công ty là chủ thể (subject) tiến hành hoạt động kinh doanh nhằm mục đích thu lợi nhuận. Theo Perter Drucker, thuật ngữ “kinh doanh” (Business) còn có nghĩa “khai thác” (Eploitation). Kinh doanh là các hoạt động theo đuổi lợi nhuận. Như vậy, bản thân thuật ngữ kinh doanh đã bao gồm các hoạt động thuộc nhiều lĩnh vực như: tìm kiếm thăm dò, khai thác (nguyên liệu, năng lượng), sản xuất (công nghiệp, nông nghiệp), lưu thông phân phối, tiêu thụ sản phẩm (gọi chung là thương mại). Với quan niệm đó, nếu nói “trong sản xuất và kinh doanh” thì sẽ là chưa chính xác bởi vì bản thân sản xuất cũng là một khâu của kinh doanh.

Trong kinh doanh, mỗi công ty đương nhiên có chủ sở hữu (owner). Ngược lại, một chủ sở hữu có thể có nhiều công ty hay xí nghiệp khác nhau, ở những lĩnh vực khác nhau (chủ sở hữu công ty có thể tuyển giám đốc điều hành hay người quản lý công ty thay mình bằng quan hệ hợp đồng thoả thuận).

* Phân loại công ty nói chung

Có thể tóm tắt một vài cách phân loại phổ biến sau:

– Theo lĩnh vực hoạt động, thường có các loại:

  •  Công ty thương nghiệp/thương mại,
  • Công ty vận tải,
  •  Công ty công nghiệp,
  • Công ty tài chính, ngân hàng,
  • Công ty bảo hiểm.

– Theo chế độ sở hữu, có các loại:

  • Công ty nhà nước,
  •  Công ty tư nhân.

Nói chung, công ty tư nhân ở các nước thường phổ biến và chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế. Nhà nước thường chỉ nắm khoảng 25% hoạt động kinh tế quốc dân.

– Theo phạm vi kiểm soát hay tư cách pháp nhân, có:

  •  Công ty nội địa,
  •  Công ty nước ngoài,
  •  Công ty hỗn hợp…

– Theo tính chất giao dịch, thường có:

  •  Công ty môi giới,
  •  Công ty đại lý,
  •  Công ty bán buôn,
  •  Công ty bán lẻ…

– Theo phân định trách nhiệm, có:

Công ty trách nhiệm hữu hạn. Các thành viên chỉ chịu trách nhiệm về phần vốn đóng góp của mình.
Công ty trách nhiệm vô hạn. Một số ít thành viên chính còn phải chịu trách nhiệm về những tài sản khác ngoài phần vốn đóng góp của mình.

Trong số những loại công ty nói trên, có cả những công ty trong nước và những công ty nước ngoài. Sự xuất hiện của các công ty nước ngoài là điều tất yếu của việc mở cửa quốc tế. Cùng với quá trình phát triển quốc tế, sự lớn mạnh của công ty nước ngoài thể hiện ở số lượng và quy mô, đồng thời cũng là nội dung quan tâm của Marketing quốc tế.