Vai trò của kế toán quản trị chi phí

Xuất phát từ nhu cầu thông tin của nhà quản trị bên trong doanh nghiệp với mong muốn ra được những quyết định đúng đắn, kịp thời, KTQTCP có vai trò giúp các nhà quản trị lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm tra, giám sát và đánh giá thực hiện kế hoạch.

– Chức năng lập kế hoạch: Lập kế hoạch là một công việc không thể thiếu trong quản trị doanh nghiệp. Khi lập kế hoạch cần xác định mục tiêu hoạt động, xây dựng chiến lược tổng thể và kế hoạch chi tiết đến từng hoạt động gắn với một bộ phận cụ thể. KTQTCP phải cụ thể hóa kế hoạch hoạt động của doanh nghiệp thành các dự toán sản xuất kinh doanh, ước tính chi phí cho các sản phẩm, dịch vụ, phân bổ nguồn lực … theo yêu cầu của nhà quản trị để ra các quyết định đúng đắn.

– Chức năng tổ chức thực hiện: Để tổ chức thực hiện được kế hoạch, chiến lược đã đặt ra, nhà quản trị cần phải có các thông tin chi phí về các hoạt động để điều hành, thay đổi các hoạt động hay phân phối lại nguồn lực nhằm đạt hiệu quả tối ưu. Bởi vậy, để thực hiện chức năng này KTQTCP phải phản ánh, cung cấp thông tin thực hiện của các nội dung chi phí như: chi phí sản xuất, chi phí quản lý, chi phí bán hàng…

– Chức năng kiểm tra, giám sát hoạt động: Dựa trên các định mức, kế hoạch thực hiện, KTQTCP sẽ thực hiện chức năng kiểm tra, giám sát các dự toán, kế hoạch đã đề ra nhằm kịp thời phát hiện những tồn tại, hạn chế mà khắc phục cũng như phát huy những mặt mạnh để hướng tới đạt các mục tiêu đã đề ra. Bởi vậy mà KTQTCP cung cấp các thông tin về chi phí thông qua các báo cáo giúp nhà quản trị kiểm soát chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động.

– Chức năng đánh giá thực hiện kế hoạch: Để có cơ sở tính toán, phân tích các thông tin, đánh giá thực hiện kế hoạch KTQTCP cần xây dựng hệ thống chỉ tiêu một cách đầy đủ, có cơ sở và phù hợp để làm căn cứ giúp nhà quản trị doanh nghiệp đánh giá được tình hình thực hiện chi phí với định mức, dự toán đã lập. Báo cáo đánh giá cần chỉ rõ những kết quả đạt được và những vấn đề còn tồn tại, đồng thời làm cơ sở cho việc lập kế hoạch, dự toán trong kỳ tiếp theo.

– Chức năng ra quyết định: Đây là chức năng quan trọng, xuyên suốt các khâu quản trị của doanh nghiệp từ khâu lập kế hoạch, kiểm tra, đánh giá. Với nhiệm vụ cung cấp các thông tin cho nhà quản trị trong quá trình ra quyết định, KTQTCP ngoài việc hiểu quá trình ra quyết định của nhà quản trị còn phải nắm được loại quyết định mà từng cấp quản trị trong tổ chức cần phải có để có thể cung cấp loại thông tin thích hợp.

Theo tác giả, KTQTCP có vai trò quan trọng trong việc thu thập, xử lý và cung cấp thông tin hữu ích cho nhà quản trị doanh nghiệp trong quá trình điều hành và ra quyết định. Việc tổ chức công tác KTQTCP trong mỗi doanh nghiệp như thế nào để có thể phát huy tốt nhất vai trò này lại phụ thuộc vào mỗi nhà quản trị, quy mô doanh nghiệp, trình độ cán bộ quản lý và cán bộ kế toán cũng như xuất phát từ nhu cầu thông tin quản trị của các cấp quản trị.